Giải mã nến nhật từ A-Z: đọc được nến, giao dịch khác biệt ngay lập tức

1. Nến Nhật là gì? – Thứ ngôn ngữ “kể chuyện” của thị trường

Trong phân tích kỹ thuật, nến Nhật (Candlestick) là cách trực quan nhất để “đọc” hành vi giá.
Mỗi cây nến không chỉ là giá mở – đóng – cao – thấp, mà là câu chuyện cảm xúc giữa bên mua (buyer) và bên bán (seller) trong một khoảng thời gian nhất định (M15, H1, H4, D1…).

Một cây nến cơ bản sẽ có:

Thân nến (Body):

Giá mở cửa (Open)

Giá đóng cửa (Close)

Bóng nến (Shadow/Wick):

Bóng trên: Giá cao nhất

Bóng dưới: Giá thấp nhất

Quy ước màu:

Nến tăng: thân xanh/trắng (Close > Open)

Nến giảm: thân đỏ/đen (Close < Open)

👉 Nghe thì đơn giản, nhưng khi ghép các cây nến lại với nhau, chúng ta có mô hình nến – những dấu hiệu quan trọng giúp trader đoán được:

“Thị trường sắp đảo chiều hay tiếp diễn xu hướng?”

2. Vì sao mô hình nến Nhật quan trọng với trader Forex – vàng?

Trong thị trường như vàng, Forex – nơi giá có thể biến động hàng chục pip, thậm chí cả trăm pip trong vài phút, việc hiểu mô hình nến giúp em và khách hàng:

Bắt được điểm đảo chiều sớm (vào lệnh đẹp, SL ngắn).

Xác nhận xu hướng (tránh vào ngược sóng).

Tối ưu điểm chốt lời / dời SL.

Tự tin hơn với lệnh, không vào/thoát vì cảm xúc.

Nói ngắn gọn:

Hiểu nến = hiểu dòng tiền đang nghiêng về phe nào.

3. Các dạng nến cơ bản trader bắt buộc phải biết

3.1. Nến Marubozu – Nến “quyết đoán”

Đặc điểm:

Thân rất dài, gần như không có bóng trên/dưới.

Nến tăng Marubozu: Mở gần đáy – đóng gần đỉnh.

Nến giảm Marubozu: Mở gần đỉnh – đóng gần đáy.

Ý nghĩa:

Phe mua hoặc phe bán kiểm soát hoàn toàn phiên đó.

Trong xu hướng:

Marubozu tăng trong uptrend → xu hướng tăng đang rất mạnh.

Marubozu giảm trong downtrend → xu hướng giảm đang áp đảo.

Ứng dụng:

Không nên “bắt đỉnh/đáy” ngay sau Marubozu.

Nên đợi giá hồi (pullback) về vùng hỗ trợ/kháng cự rồi mới vào theo xu hướng.

3.2. Nến Doji – Nến “lưỡng lự”

Đặc điểm:

Giá mở và đóng gần như bằng nhau → thân nến rất nhỏ.

Bóng trên/dưới có thể dài hoặc ngắn.

Ý nghĩa:

Phe mua và phe bán giằng co, không phe nào chiến thắng rõ ràng.

Thường xuất hiện ở:

Khu vực đỉnh/đáy quan trọng.

Sau một đợt tăng/giảm mạnh.

Thông điệp:

“Thị trường đang phân vân – khả năng đảo chiều hoặc tích lũy rất cao.”

3.3. Nến Hammer & Hanging Man

Hai loại nến này giống nhau về hình dạng, chỉ khác vị trí xuất hiện.

Đặc điểm:

Thân nhỏ, nằm ở phía trên.

Bóng dưới dài (ít nhất gấp 2–3 lần thân nến).

Bóng trên rất ngắn hoặc không có.

Hammer (Cây búa):

Xuất hiện ở cuối xu hướng giảm.

Ý nghĩa: Giá bị đạp xuống mạnh (bóng dưới dài), nhưng bị mua ngược lên → phe mua phản kháng.

Nếu sau Hammer có thêm nến tăng mạnh → tín hiệu đảo chiều lên khá đẹp.

Hanging Man (Người treo cổ):

Xuất hiện ở cuối xu hướng tăng.

Ý nghĩa: Trong phiên từng có lực bán mạnh (bóng dưới dài), dù giá đóng vẫn gần vùng cao → cảnh báo lực bán bắt đầu xuất hiện.

Cần thêm nến xác nhận giảm sau đó.

3.4. Nến Shooting Star & Inverted Hammer – Sao băng và búa ngược

Đặc điểm chung:

Thân nhỏ, nằm phía dưới.

Bóng trên dài, bóng dưới rất nhỏ hoặc không có.

Shooting Star (Sao băng):

Xuất hiện ở cuối xu hướng tăng.

Giá bị kéo lên rất cao nhưng lại bị bán mạnh, kéo về gần giá mở cửa.

Thông điệp: Phe bán xuất hiện rất mạnh – cảnh báo đảo chiều giảm.

Inverted Hammer (Búa ngược):

Xuất hiện ở cuối xu hướng giảm.

Trong phiên, phe mua đẩy giá lên (bóng trên dài), dù đóng cửa chưa mạnh nhưng cho thấy lực mua đang quay lại.

Cần thêm nến tăng phía sau để xác nhận.

4. Các mô hình nến đảo chiều phổ biến

4.1. Bullish Engulfing – Nhấn chìm tăng

Đặc điểm:

Xuất hiện ở cuối xu hướng giảm.

Nến sau là nến tăng, thân dài, nuốt trọn thân nến giảm trước đó.

Ý nghĩa:

Phe bán trước đó kiểm soát, nhưng phiên sau phe mua vào cực mạnh, “nuốt chửng” lực bán.

Khả năng đảo chiều lên cao.

Cách giao dịch gợi ý:

Vùng xuất hiện: gần hỗ trợ, demand zone, Fibonacci 61.8, 78.6…

Có thể:

Vào lệnh Buy trên 50% thân nến nhấn chìm (khi giá hồi nhẹ).

SL dưới đáy mô hình.

4.2. Bearish Engulfing – Nhấn chìm giảm

Đặc điểm:

Xuất hiện ở cuối xu hướng tăng.

Nến sau là nến giảm, thân dài, nuốt trọn thân nến tăng trước đó.

Ý nghĩa:

Phe mua đang mạnh nhưng bất ngờ bị phe bán “đánh úp”.

Tín hiệu đảo chiều giảm tương đối đáng tin, nhất là khi xuất hiện ở:

Kháng cự quan trọng

Vùng cung (supply zone)

Đỉnh cũ, trendline giảm trên khung lớn

4.3. Morning Star – Sao mai (đảo chiều tăng)

Cấu trúc 3 nến:

Nến giảm mạnh (xu hướng cũ).

Nến thân nhỏ (có thể là Doji) – báo hiệu lưỡng lự.

Nến tăng mạnh, đóng cửa ăn lại phần lớn thân nến 1.

Ý nghĩa:

Phe bán đuối dần, phe mua quay lại chiếm ưu thế.

Tín hiệu đảo chiều tăng đáng chú ý, nhất là trên khung H4, D1.

4.4. Evening Star – Sao hôm (đảo chiều giảm)

Cấu trúc 3 nến:

Nến tăng mạnh.

Nến thân nhỏ / Doji – thể hiện sự do dự.

Nến giảm mạnh, phủ lại phần lớn nến 1.

Ý nghĩa:

Phe mua kiệt sức dần, phe bán quay lại.

Nếu xuất hiện tại kháng cự mạnh → tín hiệu đảo chiều giảm rất tốt.

4.5. Tweezer Top & Tweezer Bottom – Đỉnh/Đáy nhíp

Đặc điểm:

Hai cây nến cạnh nhau có đỉnh hoặc đáy gần như bằng nhau.

Tweezer Top: Đỉnh trùng nhau → xuất hiện ở cuối xu hướng tăng.

Tweezer Bottom: Đáy trùng nhau → xuất hiện ở cuối xu hướng giảm.

Ý nghĩa:

Thị trường thử lại một vùng giá nhưng không thể phá qua, cho thấy đó là vùng từ chối giá rõ rệt.

Dùng tốt khi kết hợp với kháng cự/hỗ trợ.

5. Mô hình nến tiếp diễn xu hướng

Không phải mô hình nào cũng báo đảo chiều. Có những mô hình cho thấy xu hướng tiếp tục:

5.1. Three White Soldiers – Ba chàng lính trắng

3 nến tăng liên tiếp, thân vừa đến dài, bóng nến nhỏ.

Xuất hiện sau một nhịp tích lũy hoặc điều chỉnh nhẹ.

Báo hiệu phe mua rất mạnh, xu hướng tăng tiếp diễn.

5.2. Three Black Crows – Ba con quạ đen

3 nến giảm liên tiếp, thân khá dài, bóng nhỏ.

Xuất hiện sau nhịp sideway hoặc hồi tăng trong downtrend.

Báo hiệu phe bán đang chiếm ưu thế, xu hướng giảm thường sẽ tiếp tục.

6. Cách sử dụng mô hình nến hiệu quả – Đừng “thần thánh hóa” nến

Đây là phần nhiều trader mới hay sai: thấy 1 mô hình nến là lao vào lệnh, không quan tâm bối cảnh.

Để dùng nến hiệu quả, nên:

6.1. Luôn đặt mô hình nến trong bối cảnh xu hướng

Cùng là Bullish Engulfing:

Nếu xuất hiện giữa xu hướng tăng → chỉ là nhịp tiếp diễn bình thường.

Nếu xuất hiện sau downtrend dài, ở vùng hỗ trợ mạnh → tín hiệu đảo chiều đáng chú ý.

👉 Mô hình nến không tự tạo ra tín hiệu, mà là cách thị trường phản ứng ở vùng giá quan trọng.

6.2. Kết hợp với các công cụ khác

Độ tin cậy tăng lên khi mô hình nến xuất hiện cùng với:

Vùng kháng cự/hỗ trợ rõ ràng.

Supply/Demand zone.

Trendline, kênh giá.

Các mức Fibonacci (38.2 – 61.8 – 78.6).

Volume (khối lượng) tăng đột biến ở cây nến tín hiệu.

6.3. Quản lý rủi ro vẫn là “xương sống”

Dù mô hình có đẹp đến đâu:

Vẫn phải đặt SL rõ ràng (dưới/ trên đáy/đỉnh mô hình).

Rủi ro trên mỗi lệnh không nên vượt:

1–2% tài khoản với trader nghiêm túc.

Không vào lệnh quá lớn chỉ vì “mô hình này em đọc thấy tỉ lệ win rất cao”