Cú sốc kép “Dầu + AI”: Quan chức Fed cảnh báo lạm phát sắp bùng nổ mạnh hơn dự đoán
Không phải AI sẽ giúp giảm lạm phát như nhiều người nghĩ, mà ngược lại – sự kết hợp giữa giá dầu tăng vọt do căng thẳng Mỹ - Iran và kỳ vọng quá cao về AI đang tạo ra “cơn bão lạm phát kép”.
Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee khẳng định điều này sẽ buộc các ngân hàng trung ương phải hành động mạnh tay hơn.
Trong khi phần lớn thị trường đang hy vọng AI sẽ mang lại thiểu phát (giảm lạm phát) nhờ tăng năng suất mạnh mẽ, một quan chức cấp cao của Fed lại đưa ra quan điểm trái chiều mạnh mẽ và đáng chú ý.
Ông Austan Goolsbee – Chủ tịch Fed chi nhánh Chicago – cảnh báo rằng thế giới đang đối mặt với cú sốc kép cực kỳ nguy hiểm: giá năng lượng tăng vọt kết hợp với “cơn sốt” AI có thể đẩy lạm phát lên cao hơn nhiều so với kỳ vọng hiện tại.
Giá dầu vẫn là “quả bom” lạm phát
Theo ông Goolsbee, giá dầu hiện vẫn cao hơn đáng kể so với mức trước khi xung đột Mỹ - Iran leo thang. Dù đã giảm nhẹ nhờ tin đàm phán hòa bình, giá Brent vẫn ở mức trên 92 USD/thùng và WTI khoảng 87,5 USD/thùng (cuối tháng 5/2026), tăng mạnh so với mức 72 USD và 67 USD trước đó.
Các nền kinh tế châu Á – vốn phụ thuộc nặng vào nhập khẩu năng lượng – đang chịu thiệt hại đặc biệt lớn. Ông gọi đây là “cú sốc đình lạm theo kiểu cũ” nhưng với quy mô và tốc độ lan truyền nhanh hơn.
AI không phải “liều thuốc giảm phát”, mà là “ngòi nổ lạm phát”
Đây là phần gây tranh cãi nhất trong phát biểu của ông Goolsbee.
Khác hoàn toàn với quan điểm của chính quyền Tổng thống Donald Trump và tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh (cho rằng AI sẽ gây thiểu phát), ông Goolsbee lập luận:
- Khi mọi người kỳ vọng AI sẽ tăng mạnh năng suất trong tương lai, họ sẽ chi tiêu mạnh tay ngay từ bây giờ.
- Họ chi tiêu trước khi năng suất thực sự tăng → tạo áp lực lạm phát trước, dẫn đến kinh tế dễ bị “quá nóng”.
- Giá cổ phiếu tăng vọt nhờ AI làm mọi người cảm thấy giàu hơn → tiêu dùng tăng → lạm phát tăng.
Ông so sánh với thập niên 1990: Khi máy tính tạo ra tăng năng suất bất ngờ, lạm phát được kiểm soát tốt. Nhưng lần này, tăng năng suất từ AI đã được dự đoán trước, nên hiệu ứng lại hoàn toàn ngược lại.
Lãi suất có nguy cơ tăng trở lại?
Ông Goolsbee cảnh báo rõ ràng: Nếu kỳ vọng AI quá mạnh và giá dầu vẫn cao, Fed và các ngân hàng trung ương khác có thể phải tăng lãi suất để kiểm soát lạm phát, thay vì hạ lãi suất như nhiều người mong đợi.
Ông đặc biệt lưu ý hai dấu hiệu cần theo dõi chặt chẽ trong thời gian tới:
- Chi tiêu tiêu dùng tăng mạnh trong mùa hè nhờ “hiệu ứng giàu có” từ chứng khoán.
- Đầu tư ồ ạt vào trung tâm dữ liệu đẩy giá điện và chi phí nhân công tăng cao.
Tác động lan rộng ra toàn cầu
Ông Goolsbee nhấn mạnh rằng châu Á không thể đứng ngoài. Khi công nghệ AI lan tỏa nhanh chóng, kỳ vọng tăng năng suất cũng sẽ xuất hiện ở các nước châu Á, từ đó tạo thêm áp lực lạm phát cho khu vực.
Kết luận của ông Goolsbee rất rõ ràng và đáng suy ngẫm: Sự kết hợp giữa cú sốc nguồn cung (giá dầu) và kỳ vọng quá lạc quan về công nghệ (AI) đang tạo ra một môi trường lạm phát nguy hiểm hơn nhiều so với những gì thị trường đang định giá.
Tỷ lệ win đạt 88,44%
Âm trạng thái chưa tới 1% (0.54%)
Tăng trưởng tài khoản đạt 66,72%
Tham gia cộng đồng GLĐT để được cài đặt và trải nghiệm xem thông số chi tiết
