Tại sao Trung Quốc lại tích trữ vàng?

Trung Quốc đang tích trữ vàng.

Giới truyền thông chính thống đang bắt đầu đặt câu hỏi này, và dường như họ đã nắm khá rõ câu trả lời.

Hôm Chủ nhật, kênh CNBC đăng một bài báo nêu bật lượng nhập khẩu vàng kỷ lục của Trung Quốc và đã nói trúng trọng tâm vấn đề.

“Việc mua sắm ồ ạt đó phản ánh nỗ lực của Bắc Kinh nhằm giảm sự phụ thuộc vào đồng đô la.”

Việc Trung Quốc mua vàng phản ánh xu hướng phi đô la hóa toàn cầu rộng lớn hơn.

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đã báo cáo sự gia tăng dự trữ vàng chính thức trong 23 tháng liên tiếp, với việc bổ sung 23 tấn vàng vào lượng dự trữ chính thức trong tháng 9. Điều này tiếp nối việc mua 20 tấn vàng trong tháng 7 và tháng 8.

Tính đến thời điểm hiện tại, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đã báo cáo bổ sung thêm 80 tấn vàng vào lượng dự trữ của mình.

Và người Trung Quốc đã mua nhiều vàng hơn thế rất nhiều.

Trung Quốc nằm trong số các ngân hàng trung ương có khả năng nắm giữ lượng vàng lớn hơn nhiều so với con số được công bố. Như Jan Nieuwenhuijs đã đưa tin, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đang bí mật mua một lượng lớn vàng ngoài sổ sách. Theo dữ liệu được phân tích bởi nhà nghiên cứu nổi tiếng Money Metals, ngân hàng trung ương Trung Quốc hiện đang nắm giữ hơn 5.000 tấn vàng tiền tệ tại Bắc Kinh nhiều hơn GẤP ĐÔI so với con số mà các quan chức Trung Quốc công khai thừa nhận.

Việc mua vàng của ngân hàng trung ương kết hợp với sự quan tâm của nhà đầu tư đã đẩy nhập khẩu vàng của Trung Quốc lên mức cao nhất trong hơn một thập kỷ.

Tại sao Trung Quốc lại tích trữ vàng?

Sự lo ngại ngày càng tăng trên toàn cầu đối với đồng đô la Mỹ không phải là điều bí mật. Điều này xuất phát từ hai mối quan ngại chính một về kinh tế và một về địa chính trị.

Nợ công của Mỹ ngày càng tăng, mà chính phủ không có dấu hiệu nào cho thấy họ có ý định cắt giảm chi tiêu.

Việc sử dụng đồng đô la như một công cụ trong chính sách đối ngoại.

Nhà phân tích Carsten Menke của Julius Baer Group mô tả việc Trung Quốc tích lũy vàng là "mang tính chính trị", nói với CNBC rằng động lực thúc đẩy là "việc sử dụng đồng đô la Mỹ như một vũ khí và mong muốn liên quan đến điều đó là giảm sự phụ thuộc vào trái phiếu kho bạc Mỹ như một tài sản dự trữ".

Trên thực tế, ngay cả khi ngân hàng trung ương Trung Quốc tăng lượng vàng dự trữ, họ cũng đã bán bớt trái phiếu kho bạc Mỹ. Lượng trái phiếu Mỹ mà Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc nắm giữ đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 2008.

Trung Quốc không phải là trường hợp duy nhất. Các ngân hàng trung ương đã tích lũy vàng với tốc độ chóng mặt trong vài năm qua. Điều này bắt đầu sau khi phương Tây áp đặt các lệnh trừng phạt mạnh mẽ lên Nga sau cuộc xâm lược Ukraine. Mỹ và các đồng minh đã loại Nga ra khỏi hệ thống tài chính toàn cầu do đồng đô la thống trị. Các quốc gia khác đã nhận thấy điều đó. Các nhà lãnh đạo nước ngoài lập luận rằng nếu Mỹ có thể dùng đô la để làm sụp đổ nền kinh tế Nga, thì họ cũng có thể làm sụp đổ nền kinh tế của họ.

Nếu bạn lo lắng ai đó có thể giật tấm thảm đô la ra khỏi chân mình, bạn sẽ làm gì? Bạn sẽ mang tấm thảm ra khỏi phòng.

CNBC đã tóm tắt như sau.

“Các chính phủ phương Tây đã đóng băng tài sản của ngân hàng trung ương Nga sau cuộc xâm lược Ukraine năm 2022, cho thấy rõ ràng dự trữ ngoại hối có thể bị hạn chế trong thời điểm căng thẳng địa chính trị, trong khi vàng trong kho của một quốc gia vẫn được bảo vệ.”

Nói cách khác, vàng đi kèm với rủi ro đối tác rất thấp. Bạn kiểm soát lượng vàng mình nắm giữ. Không có bên nào ở phía bên kia giao dịch có thể bội ước hoặc can thiệp.

Nga đã sử dụng nguồn dự trữ vàng khổng lồ của mình để hỗ trợ nền kinh tế trong suốt thời chiến.

Tại sao việc mua vàng của Trung Quốc lại quan trọng?

Có lẽ bạn đang nghĩ, "Ai quan tâm người Trung Quốc làm gì chứ?"

Nếu Trung Quốc ồ ạt bán phá giá đô la và phần còn lại của thế giới làm theo, thì cuối cùng nó sẽ trở thành vấn đề của bạn.

Và hãy nhớ rằng, vấn đề này không chỉ liên quan đến Trung Quốc. Một số đồng minh lâu năm của Mỹ, bao gồm cả Canada, cũng đã đề xuất rằng thế giới cần giảm bớt sự phụ thuộc vào đồng đô la Mỹ.

Vấn đề nằm ở chỗ: nếu xu hướng giảm sử dụng đô la tiếp tục, điều đó sẽ gây ra rắc rối lớn cho Mỹ ngay cả khi đồng đô la vẫn giữ được vị thế dự trữ.

Trong một cuộc phỏng vấn với CNBC tháng trước, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent tuyên bố: "Sự thống trị của đồng đô la là điều thiết yếu."

Ông tiếp tục khẳng định: “Tôi nghĩ chúng ta không nên ngại ngần thể hiện những ưu điểm của mình… và phản bác lại những người không cùng chí hướng với chúng ta.”

Nhưng có lẽ Bessent đã cường điệu hóa vấn đề. Đúng vậy. Sự thống trị của đồng đô la là điều thiết yếu đối với Mỹ. Còn đối với phần còn lại của thế giới thì không đến mức đó.

Nói một cách đơn giản, Hoa Kỳ phụ thuộc vào nhu cầu toàn cầu đối với đô la để duy trì bộ máy chính phủ cồng kềnh của mình. Việc loại bỏ đô la khỏi nền kinh tế đe dọa gây ra một cơn sóng thần lạm phát khi những đồng đô la không mong muốn đó quay trở lại Hoa Kỳ.

Vai trò của đồng đô la với tư cách là đồng tiền dự trữ của thế giới là lý do duy nhất cho phép Mỹ vay mượn, chi tiêu và thâm hụt ngân sách khổng lồ đến mức như hiện nay. Điều này tạo ra nhu cầu toàn cầu cố hữu đối với đô la và các tài sản định giá bằng đô la. Nguồn cầu này hấp thụ lượng tiền do Cục Dự trữ Liên bang tạo ra và giúp duy trì sức mạnh của đồng đô la bất chấp các chính sách lạm phát của Cục Dự trữ Liên bang.

Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu nhu cầu đó giảm xuống?

Việc loại bỏ đô la khỏi nền kinh tế thế giới có thể gây ra tình trạng dư thừa đô la. Đồng đô la Mỹ có thể tiếp tục mất giá. Ở mức độ cực đoan, việc loại bỏ đô la toàn cầu có thể gây ra khủng hoảng tiền tệ. Bạn và tôi sẽ cảm nhận được tác động thông qua lạm phát giá cả cao hơn, làm giảm sức mua của đồng đô la. Trong trường hợp xấu nhất, nó có thể dẫn đến siêu lạm phát.

Trong khi đó, việc mua vàng của Trung Quốc hỗ trợ thị trường vàng toàn cầu ngay cả khi các nhà đầu tư phương Tây bán ra kim loại quý này do dự đoán lãi suất sẽ tăng .

Chiến lược gia hàng hóa Ewa Manthey của ING Bank nói với CNBC rằng việc mua vào của Trung Quốc là “một nguồn hỗ trợ cấu trúc quan trọng cho giá vàng”, đồng thời lưu ý rằng các ngân hàng trung ương ít nhạy cảm với giá cả hơn nhiều so với các nhà đầu tư cá nhân.